FCU là thiết bị xử lý không khí tương tự như AHU nhưng có thiết kế và kích thước nhỏ gọn hơn. Vậy cụ thể FCU là gì? Bạn muốn hiểu rõ về khái niệm, cấu tạo, nguyên lý hoạt động, cũng như một số lưu ý khi lắp đặt của thiết bị này? SUNTECH sẽ cung cấp tất cả thông tin cần thiết trong bài viết dưới đây. Cùng khám phá để biết thêm kiến thức về Fan Coil Unit!
1. FCU là gì?
FCU là gì? FCU được viết tắt bởi cụm từ Fan Coil Unit, là thiết bị đầu cuối trong hệ thống điều hòa không khí, gồm quạt và coil trao đổi nhiệt, có nhiệm vụ xử lý không khí tại khu vực sử dụng để làm mát hoặc sưởi ấm theo nhu cầu.

FCU tương tự AHU, là một thiết bị trong hệ thống điều hòa công nghiệp nhưng có cấu tạo đơn giản, kích thước nhỏ hơn và công suất thấp hơn (khoảng 2-20 kW). Phù hợp cho các không gian nhỏ hẹp và yêu cầu không cao về độ sạch.
==> Tham khảo tư vấn Thiết bị FCU chất lượng cao!
2. Cấu tạo chi tiết Fan Coil Unit
Cấu tạo FCU gồm 4 bộ phận chính:
- Quạt gió: Có nhiệm vụ hút không khí tươi từ môi trường xung quanh vào thiết bị.
- Dàn ống trao đổi nhiệt, fan coil: Được làm bằng đồng hoặc nhôm, là nơi trao đổi nhiệt giữa nước lạnh và nước nóng từ hệ thống Chiller.
- Bộ lọc bụi: Có nhiệm vụ lọc bớt bụi bẩn thì nguồn khí tươi.
- Màn hứng nước/bình hứng nước ngưng: Hứng nước ngưng do quá trình trao đổi nhiệt tạo ra.
Ở một số Model thiết bị có thêm Heater – Bộ sấy điện

Ưu điểm
- Hiệu quả làm lạnh/sưởi nhanh, tối ưu điện năng
- Lắp đặt linh hoạt, gọn, dễ bố trí cho từng khu vực.
- Có thể điều khiển theo vùng hoặc chỉnh nhiệt độ và lưu lượng gió riêng cho từng phòng/zone.
- Dễ tích hợp với hệ trung tâm HVAC như chiller, boiler, bơm nhiệt.
Nhược điểm FCU
- Giới hạn công suất nên không phù hợp không gian lớn hoặc tải cao.
- Có thể phát sinh tiếng ồn từ quạt nếu chọn sai model/thi công kém.
- Phải bảo trì định kỳ (lọc, coil, khay nước ngưng) để tránh giảm hiệu suất.
3. Nguyên lý hoạt động của FCU là gì?
Fan Coil Unit vận hành dựa trên cơ chế truyền nhiệt giữa không khí trong phòng và dòng nước lạnh/nóng chạy trong dàn coil của thiết bị. Cụ thể:
- Lấy gió hồi: Quạt hút không khí trong phòng vào Dàn quạt lạnh qua cửa hút.
- Lọc sơ bộ: Không khí đi qua lọc để giữ bụi và tạp chất cơ bản.
- Trao đổi nhiệt tại coil: Luồng khí đi qua dàn coil có nước lạnh hoặc nước nóng tuần hoàn
- Cấp gió trở lại: Quạt đẩy khí đã xử lý ra miệng gió cấp vào phòng.
- Duy trì nhiệt độ: Van nước và tốc độ quạt được điều chỉnh để giữ đúng nhiệt độ cài đặt.

4. Yêu cầu và hướng dẫn lắp đặt thiết bị FCU
Yêu cầu kỹ thuật
Yêu cầu khi lắp đặt FCU là gì?
- Lắp cao su đệm giữa ty treo và thiết bị để giảm rung động.
- Kết nối ống gió mềm đúng thiết kế, thử rò rỉ và cách nhiệt để ngăn ẩm.
- Đường ống xả phải bằng hoặc lớn hơn thiết kế, kết nối với hệ thống thoát nước gần nhất.
Hướng dẫn lắp đặt FCU
Chuẩn bị lắp đặt
- Kiểm tra bản vẽ thi công để xác định vị trí và phương án lắp đặt.
- Chuẩn bị đầy đủ dụng cụ, vật tư cần thiết cho quá trình lắp đặt.
Quy trình lắp đặt
- Xác định vị trí lắp đặt: Đo đạc và đánh dấu vị trí treo thiết bị trên trần.
- Lắp đặt thanh treo: Khoan lỗ, cố định ty ren và treo thiết bị theo vị trí đã xác định.
- Lắp đặt hệ thống van: Đấu nối cụm van điều khiển, đảm bảo các kết nối chắc chắn và kín khít.
- Cân chỉnh thiết bị: Sử dụng lò xo chống rung để điều chỉnh, đảm bảo thiết bị được treo cân bằng, giảm rung động trong quá trình hoạt động.
Kiểm tra và chạy thử
Trước khi đưa thiết bị vào vận hành, cần thực hiện các bước kiểm tra sau:
- Kiểm tra hệ thống điện: Đảm bảo tất cả dây điện, tủ điện, aptomat, thiết bị chống giật và công tắc ở trạng thái an toàn trước khi cấp nguồn.
- Kiểm tra môi trường vận hành: Xác nhận điều kiện không gian và nhiệt độ phù hợp với yêu cầu kỹ thuật.
- Đo các thông số kỹ thuật: Độ ồn, độ rung, nhiệt độ, độ ẩm, chỉ só an toàn điện,…
Lưu ý: Việc kiểm tra kỹ lưỡng trước khi vận hành giúp hạn chế tối đa sự cố, đảm bảo hệ thống hoạt động ổn định và an toàn trong thời gian dài.
5. Sự khác nhau giữa AHU và FCU là gì?
Air Handling Unit và Fan Coil Unit đều là thiết bị xử lý không khí trong hệ thống HVAC, nhưng khác nhau về quy mô, chức năng và ứng dụng.
Tuy nhiên, xét về mặt kỹ thuật:
- AHU là tổ máy xử lý không khí trung tâm, có khả năng trộn gió tươi – gió hồi, tích hợp nhiều cấp lọc và kiểm soát đồng thời nhiệt độ, độ ẩm, lưu lượng và áp suất phòng cho cả một khu vực hoặc nhiều phòng.
- FCU chỉ là dàn quạt – coil cục bộ, chủ yếu gia nhiệt hoặc làm lạnh không khí tuần hoàn trong một phòng, khả năng xử lý gió tươi và kiểm soát độ sạch/áp suất rất hạn chế, nên thường chỉ dùng cho các không gian tiện nghi như văn phòng, khách sạn, khu phụ trợ.
Bạn có thể xem chi tiết so sánh giữa 2 thiết bị này tại đây!
6. FCU trong hệ thống điều hòa không khí
Nhờ kích thước nhỏ gọn và tính linh hoạt khi lắp đặt, Fan Coil Unit dễ dàng đáp ứng nhu cầu kiểm soát nhiệt độ ở từng khu vực riêng biệt. Phù hợp sử dụng phổ biến trong các tòa nhà cao tầng, trung tâm thương mại, chung cư và nhiều công trình công nghiệp nhằm điều hòa nhiệt độ, làm mát và tạo môi trường làm việc thoải mái.

FCU có thể kết hợp với những hệ thống điều hòa nào?
- Hệ thống Chiller: Thiết bị nhận nước lạnh từ chiller trung tâm qua đường ống và phân phối đến từng khu vực trong tòa nhà để làm mát.
- Hệ thống VRV/VRF: Trong hệ thống này, thiết bị hoạt động như một dàn lạnh, sử dụng môi chất lạnh thay vì nước để điều hòa không khí.
- Hệ thống HVAC với AHU: AHU chịu trách nhiệm xử lý không khí tổng thể, trong khi FCU điều chỉnh nhiệt độ cục bộ, giúp kiểm soát không khí linh hoạt hơn.
FCU trong phòng sạch
Phòng sạch yêu cầu kiểm soát độ sạch nghiêm ngặt, vì vậy khi sử dụng FCU, thiết bị thường không hoạt động độc lập mà kết hợp với hệ thống lọc và xử lý không khí (như AHU/PAU, các cấp lọc sơ cấp – thứ cấp – HEPA tùy yêu cầu dự án).
Khi đó, Dàn quạt lạnh chủ yếu đảm nhiệm ổn định nhiệt độ (và hỗ trợ kiểm soát độ ẩm ở mức nhất định) cho từng khu vực, trong khi phần đảm bảo độ sạch, gió tươi và chênh áp sẽ do hệ xử lý không khí trung tâm phụ trách.
Trên đây là tổng hợp thông tin về FCU là gì, cấu tạo, nguyên lý hoạt động cũng như một số lưu ý khi lắp đặt. Hy vọng bài trên đã thông tin hữu ích đến bạn. SUNTECH cảm ơn bạn đọc đã theo dõi!
